OCD คืออะไร เช็กซ้ำ ล้างมือซ้ำ คิดวนซ้ำ ใช่ OCD ไหม? | Mahajitnakhon
(https://static.wixstatic.com/media/e4f607_e86cf6e9425f43eb8ffda0f397ba618f~mv2.png/v1/fill/w_577,h_577,al_c,q_85,usm_0.66_1.00_0.01,enc_avif,quality_auto/e4f607_e86cf6e9425f43eb8ffda0f397ba618f~mv2.png)
"เช็กประตูแล้ว แต่ว่าเพราะเหตุไรจำต้องกลับไปเช็กอีก?"
"ล้างมือไปแล้ว แต่ว่ายังมีความรู้สึกว่าสะอาดน้อยเกินไป"
"เรื่องบางเรื่องเกิดขึ้นในหัวซ้ำๆทั้งๆที่ไม่ต้องการคิด"
ความประพฤติหรือความนึกคิดพวกนี้เป็นสิ่งที่หลายท่านอาจเคยเจอในชีวิตประจำวัน จึงทำให้มีการเกิดคำถามว่า เช็กซ้ำ ล้างมือซ้ำ หรือคิดวนซ้ำแบบไหนถึงเรียกว่า OCD?
OCD หรือ Obsessive-Compulsive Disorder เป็นสภาวะทางสุขภาพที่เกี่ยวข้องทางจิตที่เกี่ยวข้องกับความคิด ความรู้สึก หรือภาพในใจที่เกิดขึ้นบ่อยๆและไม่ต้องการให้กำเนิด รวมถึงความประพฤติปฏิบัติหรือการกระทำอะไรบางอย่างที่รู้สึกว่าจำเป็นต้องทำอีกครั้งเพื่อลดความรู้สึกหนักใจหรือความว้าวุ่นใจ
การถูกใจความสะอาด การวิเคราะห์บ่อยมาก หรือการคิดเรื่องเดิมบ่อยๆมิได้มีความหมายว่าเป็น OCD เสมอนะ
การประมาณ OCD ควรต้องใคร่ครวญหลายส่วนประกอบ ทั้งลักษณะของความคิดรวมทั้งความประพฤติ ระยะเวลา ความทุกข์ที่เกิดขึ้น แล้วก็ผลพวงต่อการใช้ชีวิต โดยเหตุนั้นบทความนี้จึงมิได้มีจุดประสงค์ให้นักอ่านนำอาการไปประเมินหรือวินิจฉัยตัวเองว่าเป็น OCD แต่อยากช่วยให้รู้เรื่องภาวการณ์นี้เยอะขึ้น และทราบดีว่าเมื่อไรควรจะอ้อนวอนจากผู้เชี่ยวชาญ
Obsessions เป็นอย่างไร?
Obsessions เป็นความนึกคิด ภาพในใจ หรือแรงกระตุ้นที่เกิดขึ้นซ้ำๆและก็ยากที่จะควบคุม ถึงแม้เจ้าตัวอาจไม่อยากที่จะให้เกิดแนวคิดพวกนั้นก็ตาม
ตัวอย่างเช่น
- ตื่นตระหนกว่าตนเองอาจส่งผลให้คนอื่นได้รับอันตราย
- กลัวการปนเปื้อนหรือเชื้อโรค
- สงสัยซ้ำๆว่าตนเองทำบางสิ่งผิดหรือเปล่า
- มีความคิดหรือภาพที่ไม่ได้อยากเกิดขึ้นในหัว
- อยากให้บางสิ่งบางอย่างอยู่ในแบบอย่างที่ "ถูก" หรือเพอร์เฟ็ค
(https://static.wixstatic.com/media/11062b_0157477181824cf69313af9883763862~mv2.jpg/v1/fill/w_617,h_411,al_c,q_80,usm_0.66_1.00_0.01,enc_avif,quality_auto/11062b_0157477181824cf69313af9883763862~mv2.jpg)
ความคิดกลุ่มนี้อาจทำให้เกิดความไม่สาบายใจ ความหวาดกลัว ความรู้สึกตัวว่าตัวเองผิด หรือความวิตกกังวลอย่างยิ่ง
Compulsions เป็นยังไง?
Compulsions คือความประพฤติหรือพฤติกรรมทางด้านจิตที่บุคคลคิดว่าจะต้องทำซ้ำ เพื่อตอบสนองต่อความคิดหรือความรู้สึกบางสิ่งบางอย่าง หรือเพื่อป้องกันไม่ให้สิ่งที่กลัวเกิดขึ้น
Compulsion ไม่จำเป็นต้องเป็นการกระทำที่คนอื่นมองเห็นเสมอ บางบุคคลอาจมี Mental Compulsions หรือวิธีการทำบางอย่างบ่อยๆข้างในความนึกคิด ยกตัวอย่างเช่น ท่องคำในใจ นับ หรือทวนความจำซ้ำๆ
OCD มิได้หมายความว่าเพียงแค่ "เป็นคนถูกใจความสะอาด" หรือ "เป็นคนคิดมาก" OCD คืออะไร (https://www.mahajitnakhon.com/post/ocd) แม้กระนั้นเป็นรูปแบบของความคิดและก็ความประพฤติปฏิบัติที่สามารถส่งผลให้เกิดความทุกข์ทรมานและก็ก่อกวนชีวิตได้อย่างมีนัยสำคัญ
อาการหรือสัญญาณที่พึงสังเกต
OCD สามารถแสดงออกได้หลายต้นแบบ และแต่ละคนอาจมีรายละเอียดของความคิดหรือความประพฤติที่แตกต่าง
ความนึกคิดหรือความกังวลที่เกิดซ้ำ
บางบุคคลอาจมีความคิดที่เข้ามาในหัวซ้ำๆแม้จะอุตสาหะหยุดคิด แต่ว่าก็กลับมาอีกความคิดกลุ่มนี้บางทีอาจเกิดเรื่องที่เจ้าตัวไม่ต้องการคิด และก็บางโอกาสบางทีอาจขัดกับความเลื่อมใสหรือค่าความนิยมของตน ก็เลยทำให้รู้สึกกลัว รังเกียจ รู้สึกผิด ไหมสุขใจ
ไม่ว่าจะมีความคิดใดก็ตามผุดขึ้นมา ไม่ได้แสดงว่าเราอยากได้ทำสิ่งนั้นจริงๆ
เพราะมันเป็นเพียงความคิด และก็พวกเราสามารถเลือกได้ว่าอยากจะลงมือกระทำไหม
ดูแลตัวเองเบื้องต้นเมื่อมีความคิดหรือความประพฤติปฏิบัติซ้ำๆ
การดูแลตนเองสามารถเป็นส่วนหนึ่งของการต่อกร แม้กระนั้นไม่สมควรใช้แทนการคาดคะเนหรือการดูแลรักษาจากผู้ที่มีความเชี่ยวชาญ โรคย้ำคิดย้ำทำ โดยเฉพาะเมื่ออาการเริ่มก่อกวนชีวิต
สิ่งที่บางทีอาจช่วยได้ในเบื้องต้นคือการสังเกตตนเองโดย โดยลองบันทึกสิ่งต่างๆดังนี้
"ความนึกคิดหรือความรู้สึกอะไรเกิดขึ้น?"
"ในช่วงเวลานั้นฉันทำอะไรเพื่อให้ตนเองกระปรี้กระเปร่าขึ้น?"
"ความประพฤติปฏิบัตินั้นช่วยได้เพียงชั่วครั้งชั่วคราวหรือไม่?"
ข้อมูลเหล่านี้สามารถใช้ประโยชน์สำหรับในการเสวนา อาการ OCD หารืออาการกับผู้ที่มีความชำนาญได้ แล้วก็ช่วยให้เห็นรูปแบบของปัญหา นอกจากนั้น การนอนให้พอเพียง รับประทานอาหารอย่างสม่ำเสมอ บริหารร่างกายตามสมควร รวมทั้งจัดเวลาพัก ล้วนเป็นส่วนหนึ่งส่วนใดของการดูแลรักษาสุขภาพโดยรวม แม้สิ่งกลุ่มนี้จะมิได้ทำให้ OCD หายไปโดยตรงก็ตาม
⚠️อย่าคาดเดาด้วยการค้นหาอาการบนอินเทอร์เน็ต เช็กแบบทดสอบซ้ำๆหรือถามคนรอบกายเพื่อมั่นอกมั่นใจ เนื่องจากว่าในบางบุคคลความประพฤติปฏิบัติแสวงหาความมั่นใจซ้ำๆอาจกลายเป็นส่วนหนึ่งส่วนใดของวงจรความไม่สาบายใจได้
สิ่งจำเป็นกว่าการนับปริมาณครั้ง คือการทำความรู้ความเข้าใจว่าเกิดไอเดียหรือความรู้สึกอะไรขึ้น มีพฤติกรรมอะไรตามมา ความประพฤตินั้นมีบทบาทอย่างไร และก็ทั้งปวงกำลังสร้างความทุกข์ทรมานหรือรบกวนชีวิตมากแค่ไหน
ถ้าเกิดคุณมีความรู้สึกว่าความนึกคิดหรือการกระทำที่ได้กล่าวมาแล้วเหล่านี้เริ่มควบคุมชีวิต ใช้เวลามากเพิ่มขึ้น หรือทำให้ต้องหลบหลีกสิ่งต่างๆการ นัดแนะเสวนากับผู้ที่มีความเชี่ยวชาญ OCD คืออะไร ด้านที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพจิต จะช่วยให้ได้รับการคาดการณ์อย่างมีระบบ และสามารถด้วยกันวางแผนจัดการและก็รับมือที่เหมาะสมกับคุณได้
⚠️ ถ้ายังไม่มั่นใจในอาการที่เป็นอยู่ ควรจะทำนัดหมายขอความเห็นผู้ที่มีความเชี่ยวชาญ เพื่อได้รับข้อแนะนำเเละแนวทางการรับมืออย่างเหมาะควร
(https://static.wixstatic.com/media/11062b_241f931f708549a9bec32e81200cc925~mv2.jpeg/v1/fill/w_585,h_390,al_c,q_80,usm_0.66_1.00_0.01,enc_avif,quality_auto/11062b_241f931f708549a9bec32e81200cc925~mv2.jpeg)
สามารถอ่านรายละเอียด OCD คืออะไร ได้ตามนี้ >> https://www.mahajitnakhon.com/post/ocd (https://www.mahajitnakhon.com/post/ocd)